Het overkomt meer mensen dan u denkt. De brief van de RDW kwam binnen tussen de post van een drukke week, de datum achter op het pasje stond klein gedrukt, en nu blijkt bij het tanken dat de geldigheid vorige maand is afgelopen. De eerste vraag is meestal of u nog even naar huis mag rijden. Het antwoord daarop is kort, en de rest van dit artikel gaat over hoe u het snel weer op orde krijgt.
Rijden mag niet meer, ook niet één ritje
Een verlopen rijbewijs telt hetzelfde als helemaal geen rijbewijs. Vanaf de dag na de vervaldatum mag u geen auto meer besturen, hoe kort de rit ook is en hoe goed u ook rijdt. Uw rijvaardigheid verdwijnt niet op die datum, maar uw bevoegdheid wel.
Wordt u aangehouden, dan volgt een boete. Hoe hoog die is, hangt af van de situatie en van hoe lang uw rijbewijs al verlopen is; de bedragen lopen op tot enkele honderden euro’s en staan in de Boetebase van het Openbaar Ministerie, waar de Rijksoverheid naar verwijst.
De boete is niet het grootste risico
Veel zwaarder weegt uw autoverzekering. Veroorzaakt u schade terwijl u geen geldig rijbewijs heeft, dan betaalt de verzekeraar de tegenpartij wel, maar kan die het bedrag op u verhalen. Bij letselschade lopen die bedragen hoog op.
Sommige verzekeraars tonen zich coulant als iemand simpelweg vergeten is te verlengen en het rijbewijs korter dan een jaar verlopen is. Let op: juist bij rijbewijzen die voor een beperkte tijd zijn afgegeven, bijvoorbeeld vanwege leeftijd of een medische reden, sluiten polissen de dekking meestal helemaal uit. Wie na zijn 75e met een verlopen rijbewijs rijdt, zit dus in de categorie waarin coulance het minst waarschijnlijk is. Kijk uw polisvoorwaarden na of bel uw verzekeraar.
Verlengen kan nog gewoon
Het goede nieuws: een verlopen rijbewijs kunt u nog steeds vernieuwen. Bij de online aanvraag via de RDW is een verlopen rijbewijs zelfs uitdrukkelijk toegestaan, zolang het na 1 oktober 2006 is afgegeven en niet als vermist of gestolen is opgegeven. U laat een digitale pasfoto maken bij een RDW-fotograaf of goedgekeurde fotocabine, krijgt een aanvraagcode, en vraagt het rijbewijs aan met de DigiD-app met ID-check. Twee werkdagen later ligt het klaar bij de gemeente.
Lukt dat niet, dan maakt u een afspraak bij uw gemeente. Neem uw oude rijbewijs mee en een pasfoto van maximaal zes maanden oud. Aan de balie duurt het meestal ongeveer vijf werkdagen. Een spoedaanvraag kan sneller, tegen een meerprijs: het reguliere tarief ligt in 2026 op maximaal € 53,65, met spoed op maximaal € 93,30.
Bent u 75 of ouder, dan zit er een keuring tussen
Voor deze groep is de situatie lastiger, want het rijbewijs kan pas verlengd worden als het CBR u rijgeschikt heeft verklaard. Dat traject begint met de Gezondheidsverklaring en loopt via een keuring. De RDW waarschuwt niet voor niets dat de afhandeling door het CBR tot vier maanden kan duren. Al die tijd staat de auto stil.
Begin daarom dezelfde week. Dien de Gezondheidsverklaring in via mijn.cbr.nl, en plan de keuring zodra de verwijzing met de ZD-code binnen is. Dat kan direct zelf via de online agenda. De 75-plus keuring kost € 55, een vast tarief zonder kosten achteraf, en u pint op locatie.
Twee dingen schelen in deze situatie tijd. De arts stuurt het keuringsverslag via ZorgDomein digitaal naar het CBR, zodat er geen post tussen zit. En op een aantal locaties zijn er avondspreekuren, dus u hoeft niet te wachten tot er doordeweeks overdag iets vrijkomt. Welke plek het snelst beschikbaar is, ziet u in de agenda.
Wat niemand kan versnellen, is het oordeel van het CBR. Verwijst het CBR u door naar een medisch specialist, dan loopt dat buiten VoorKeur om en komt er wachttijd bij. Het besluit over uw rijgeschiktheid ligt bij het CBR.
Mag ik weer rijden zodra het CBR mij goedkeurt?
Dat is de vraag die het vaakst misgaat. Een positief besluit van het CBR betekent dat u in aanmerking komt voor een nieuw rijbewijs. Het betekent niet dat u alvast de weg op mag. Pas als u het nieuwe rijbewijs bij de gemeente heeft opgehaald, bent u weer bevoegd. Tot die dag blijft uw auto staan.
Houd er ook rekening mee dat een aangevraagd rijbewijs binnen drie maanden opgehaald moet worden. Gebeurt dat niet, dan vervalt de aanvraag en begint u opnieuw, inclusief de kosten. Zet de ophaaldag dus meteen in uw agenda zodra u bericht krijgt dat het klaarligt.
Vervoer in de tussentijd
Reken erop dat u een periode overbrugt. Regel het praktisch: laat een huisgenoot rijden, gebruik openbaar vervoer of de regiotaxi, en vraag familie of buren voor de boodschappen. Laat uw auto vooral niet door uzelf verplaatsen omdat het maar om de hoek is; dat is precies het moment waarop het misgaat.
Zo voorkomt u het een tweede keer
De RDW stuurt een herinnering voordat uw rijbewijs verloopt, maar een brief die niet aankomt is geen geldig excuus. Neem de vervaldatum daarom zelf over in uw agenda, met een geheugensteuntje vier maanden eerder. Dat is precies het moment waarop het CBR adviseert de Gezondheidsverklaring in te vullen.
Rijdt u beroepsmatig, dan is de speling nog kleiner, want een verlopen C- of D-rijbewijs betekent dat u niet kunt werken. Het stappenplan voor het groot rijbewijs zet de planning voor chauffeurs op een rij.
Wat u vandaag kunt doen
- Zet de auto stil en regel vervoer voor de komende weken.
- Bel uw verzekeraar en vraag wat uw polis zegt over deze periode.
- Vul de Gezondheidsverklaring in als u 75 of ouder bent, of als uw rijbewijs om een medische reden een beperkte geldigheid had.
- Plan de keuring zodra de ZD-code binnen is, op de eerstvolgende vrije plek.
- Laat alvast een digitale pasfoto maken, zodat u na het besluit meteen kunt verlengen.
Vragen over uw eigen situatie? Kijk bij de veelgestelde vragen of bel het telefoonteam, op werkdagen bereikbaar tussen 9.00 en 15.30 uur, ook via WhatsApp.
